Hitos En La Vida de Stalin

Tempranas  Actividades en el movimiento socialdemócrata

 

Antes de hablar de las tempranas actividades revolucionarias de Stalin, debo recordarles cómo eran Georgia, Armenia y Azerbaiyán en aquellos días.

La vida económica de la Transcaucasia, que era nada más que una colonia zarista, estaba en proceso de profundos cambios. En su notable trabajo, el desarrollo de El capitalismo en Rusia (Lenin: Obras selectas, Vol. D.) Lenin se refiere a la colonización energética del Cáucaso.

Las antiguas industrias nativas de artesanía estaban siendo expulsadas por la competencia de productos importados de Moscú. Así, el Capitalismo ruso estaba colocando al Cáucaso en el sistema mundial del comercio. La industria del petróleo de la Transcaucasia desarrollada con especial rapidez atrajo capitales extranjeros a gran escala. "Bakú", dice Stalin: "no surgió desde lo más profundo de Azerbaiyán, sino que se construyó por los esfuerzos de Nobel, Rothschild, Wischau y otros” (El marxismo y la cuestión Nacional y Colonial, p. 109, edición en Inglés. Vol.XII de la Biblioteca marxista-leninista.)

Mientras Bakú era un gran centro industrial Azerbaiyán en general era "un país con las relaciones patriarcales feudales más atrasadas” (ibid). La población trabajadora padeció la opresión de clase de los terratenientes y la burguesía. Pero debajo de esta opresión las fuerzas de la revolución trabajaban y despertaban la  conciencia revolucionaria.

Gracias al libro del camarada L.Beria, hoy tenemos una espléndida imagen de la obra de  Stalin en la creación de una organización  bolchevique en la Transcaucasia. El libro de Beria, es una valiosa contribución a la historia del Partido Comunista.  Nos ha permitido formar un  profundo y completo juicio de la parte desempeñada por Stalin en la creación
del Partido Bolchevique.

Nos enteramos del libro de Beria, que en la segunda mitad del último siglo una tendencia progresiva-feudal debía ser observada en el movimiento social en Georgia, encabezada por Ilya Chavchavadze, el escritor, y una tendencia progresista burguesa, dirigida por Georgi Tsereteli

Pero en los noventa surgió un "tercer grupo", conocido en Georgia como Messameh Dassy (el tercer grupo) lo que demuestra la infiltración de la ideología marxista entre los intelectuales georgianos. Sin embargo, la mayoría de la Messameh Dassy, encabezada por Noé Jordania percibe esta ideología a través de un prisma nacionalista burgués. De ahí su predicada unidad de acción entre el proletariado y la burguesía en Georgia y su afirmación de que los intereses de todas las clases en Georgia eran idénticos.

"Una nación unida materialmente también está unida ideológicamente” escribió N. Jordania en su artículo el desarrollo económico y Nacionalidad. En 1895 Sasha Tsulukidze se unió al grupo Messameh Dassy. Lado Ketsjoveli se unió en 1897 y Stalin en 1898. Estos tres jóvenes marxistas, unidos por la gran doctrina de Marx, Engels y Lenin, sentaron las bases de una organización marxista revolucionaria en la Transcaucasia.

Lado Ketsjoveli será recordado por la posteridad como uno de los mejores representantes del bolchevismo. Él se dedicó en cuerpo y alma a la causa del comunismo. En conjunto
con Stalin y Sasha Tsulukidze, hizo una gran labor en la creación de las primeras organizaciones marxistas revolucionarias en la Transcaucasia y en la organización de una imprenta secreta. Realizó una serie de tareas, que le había confiado Lenin, en relación con el aspecto técnico de la organización clandestina.

El 17 de agosto de 1903, fue tiroteado y muerto en su celda por un soldado que vigilaba la prisión en la que estaba confinado.

Como Lado Ketsjoveli, Sasha Tsulukidze, a pesar de su mala salud y el aspecto físico frágil, estaba poseído de un inusual ardiente temperamento revolucionario  y también estaba completamente dedicado a fondo  a la causa de la revolución. Junto con Stalin, él participó en una serie de debates con los mencheviques. Contribuyó con un número de artículos para publicaciones ilegales, escritos de manera coherente con la  vena marxista- leninista. Murió de tuberculosis en 1905.

Este grupo de marxistas revolucionarios entró en conflicto desde el primer momento con la mayoría oportunista en el Messameh Dassy. Una parte importante en la formación de las opiniones de Stalin, Sasha Tsulukidze y Lado Ketsjoveli se jugó en la Liga de Lucha por la Emancipación de la Clase Obrera de San Petersburgo.

Las repercusiones del movimiento obrero organizado llevado por la Liga de lucha de San Petersburgo  despertó las masas en otros centros industriales. Tuvieron un efecto similar
en la Transcaucasia, donde en la segunda mitad, y en especial al final de los años noventa se observa el surgimiento de un movimiento organizado de los trabajadores. Las diferencias que en ese momento se habían producido en otras  organizaciones socialdemócratas también estaban dividiendo el  Messameh Dassy en una mayoría oportunista, por un lado, y un ala revolucionaria joven, encabezada por Stalin, por el otro.

La primera diferencia se presentó sobre la necesidad de un periódico revolucionario ilegal. Stalin, Ketsjoveli y Tsulukldze insistieron en que  dicho periódico comenzara.

La segunda diferencia relativa a la necesidad de comenzar la agitación de masas. La mayoría oportunista seguía  manteniendo que la propaganda debía realizarse dentro de los límites de la ley  y se temía una  agitación de masas, por encima de  los límites legales para  adoptar el camino de la revolución.

Un movimiento de masas se estaba desarrollando en esa época entre los trabajadores de Tiflis. Stalin estaba formando varios círculos de los trabajadores marxistas; porque él le atribuyó una mayor importancia a educar a los obreros en el espíritu revolucionario.

Sylvestre Todria, quien era miembro de uno de los círculos secretos de los trabajadores de Stalin, Recuerda que él le preguntó  en una ocasión lo que enseñaban en la legalmente sancionada Escuela dominical a cargo de la mayoría oportunista de la  Messameh Dassy.

"Cuando le dije," escribe Todria, “que explican cómo el sol se mueve, me respondió con una sonrisa: Escucha, amigo, No te preocupes por el sol; no va a desviarse de su
órbita. Lo que es mejor aprender es cómo la causa revolucionaria debe moverse y en ayudarme a organizar una pequeña imprenta ilegal”. Otro trabajador, de nombre Georgi Ninua quien asistió a uno de los círculos de Stalin, relata:

"El camarada Stalin condujo nuestro círculo por más de dos años. Tenía un magnifico conocimiento de la historia del movimiento obrero en el oeste y de la teoría revolucionaria socialdemócrata y sus conversaciones a la vez captaban la atención de los trabajadores. Al dirigirse a nosotros, tenía un cuaderno delante de él o simplemente una hoja de papel cubierta con escritura fina. Era obvio que él cuidadosamente preparaba  cada charla.

"Las charlas del camarada Stalin fueron más bien de carácter informal. Como regla general, no pasaba a otro tema hasta que estuviera convencido de que habíamos entendido totalmente el primero. Al responder a sus preguntas, le citaba hechos de nuestra propia vida como trabajadores, relatando lo que ocurría en las fábricas y la forma en que éramos explotados por el propietario, los contratistas y capataces. Él les hacía muchas preguntas a los trabajadores y luego sacaba conclusiones. Estas conclusiones eran de un alto valor  y significado para el movimiento revolucionario”.

En 1898 las estaciones ferroviarias y un número de otras plantas en Tiflis se declararon en huelga. Estas huelgas fueron dirigidas por un grupo  de revolucionarios socialdemócratas encabezados por Stalin y Lado Ketsjoveli. En 1899 la primera celebración revolucionaria del primero de mayo fue realizada por los trabajadores de Tiflis. Una huelga de los tranvías en Tiflis a finales de 1899 terminó en una victoria para los trabajadores. Y el primero de mayo de 1900, Stalin se dirigió a una reunión revolucionaria del Primero de Mayo a la que asistieron alrededor de quinientos trabajadores. Esa fue la primera reunión de ese tamaño en Tiflis y fue el primer discurso de Stalin realizado en una reunión masiva de trabajadores.

El 22 de abril de 1901, hubo una manifestación de  dos mil trabajadores dirigidos por Stalin. Fue salvajemente atacada por las autoridades zaristas. El periódico Iskra (la chispa) de Lenin, se refirió a esta manifestación como un acontecimiento trascendental en la historia de la región del Cáucaso.  “Este día marca el comienzo de un movimiento revolucionario en el Cáucaso”, dice Beria en su libro, Lado Ketsjoveli.

 Del 28 de diciembre de 1899 al 21 de marzo de 1901, cuando Stalin  se vio obligado a pasar a la clandestinidad para escapar de la persecución,  se ganó la vida como observador en el observatorio  geofísico de Tiflis. Las memorias de Lado Ketsjoveli, tituladas "El Amanecer del Partido obrero" y publicada en  el Zarya Vostoka (amanecer del oriente), nos habla de este período de la vida de Stalin.

Además de las reminiscencias de Vano Ketsjoveli, tenemos los de Vasa Berdzenishvili relativos al período de la vida de Stalin, cuando trabajaba en el observatorio. “Estábamos acostumbrados a conseguir los libros de tiendas de artículos usados ​​y de la biblioteca Kaidanova en la calle Kirochnaya". Refiere Berdzenishvili. "Esta biblioteca nos hizo servicios inestimables”.  

En 1901, por iniciativa de Stalin y Lado Ketsjoveli,  se inició una imprenta ilegal en Bakú,  en  septiembre del mismo año, el primer periódico ilegal de Georgia, el Brdzola (la lucha), el órgano de los revolucionarios socialdemócratas, comenzó  aparecer en Tiflis, el cual, abogó por el amplio desarrollo del trabajo de agitación e hizo un llamamiento a los trabajadores para emprender la lucha contra el zar, los terratenientes y los capitalistas. Proclamó la unidad indivisible en las filas de la clase obrera de toda  Rusia en la lucha por el socialismo. El Brdzola defendió las ideas de la dictadura del  proletariado. Combatió a los "marxistas legales"  y los  "Economistas". Insistió en la necesidad de la apertura de una lucha revolucionaria de la clase obrera. Se puso al frente de la   hegemonía del proletariado ante la venida de la revolución democrática burguesa,  atacó al oportunista Bernsteinist,  así como los puntos de vistas de otros, como  Jordania y Chjeídze. Los principales artículos de este periódico fueron escritos por Stalin y Lado Ketsjoveli.

El 11 de noviembre de 1901, en ​​Avlabar, la organización socialdemócrata de Tiflis  celebró su primera conferencia. Asistieron veinticinco delegados y se eligió el primer
Comité del Partido Obrero Social Demócrata Ruso (RSDLP, Russian Social Democratic Labour Party). Stalin fue elegido miembro de este comité. A finales de 1901 el  Comité de Tiflis decidió enviarlo a Batum para formar allí una organización socialdemócrata. Este fue el comienzo del período de sus actividades en esta ciudad.

Batum fue un gran centro de la clase obrera con grandes refinerías de petróleo pertenecientes a Mantashev, Sideridis, Rothschild y Nobel. Stalin estableció con entusiasmo la organización de  círculos de trabajadores en estas plantas que le ayudaban en sus actividades.

Él mismo llevó la propaganda entre ellos. También organizó una imprenta secreta, escribiendo él mismo los folletos y los imprimía con la ayuda de los obreros. En la noche del 31 de diciembre de 1901, Stalin llamó a una conferencia de los círculos de los trabajadores con el pretexto de una Fiesta de Año nuevo a la que asistieron una treintena de personas. En esta conferencia se formó el Comité Batum del R.S.D.L.P. primera organización socialdemócrata en Batum.

Con la ayuda de las organizaciones de trabajadores recién formadas, el Comité Batum del  R.S.D.L.P. puso en marcha una serie de huelgas en esa ciudad a  comienzos de 1902. Lo comités de huelga en las fábricas fueron dirigidos por Stalin y estas se hicieron más y más radicales. Las autoridades zaristas se alarmaron y nombraron  un gobernador militar en Batum. El gobernador trató de intimidar a los obreros  cancelando las huelgas, pero todo fue inútil. Ni  las detenciones masivas efectuadas en la noche del 07 de marzo dieron resultado.

El 8 de marzo de 1902, hubo una manifestación masiva de trabajadores organizados por Stalin. Los trabajadores exigieron la  liberación de los detenidos, pero en lugar de cumplir con  las demandas, la policía arrestó a más de trescientos  manifestantes. El 9 de marzo, Stalin organizó una manifestación aún más impresionante, en el que no sólo los
trabajadores en huelga de las plantas de los Rothschild y Mantashev participaron, sino también los trabajadores portuarios, ferroviarios y otros trabajadores. Cantando canciones revolucionarias y llevando banderas rojas, la manifestación marcho hasta los cuarteles de deportación, donde los manifestantes detenidos estaban presos,  exigiendo su liberación. Se abrió fuego sobre la manifestación; quince trabajadores murieron y cincuenta y cuatro quedaron heridos: I. Darakhvelidze, un antiguo trabajador de Batum, relata:

"El camarada Soso (Stalin) se puso en medio del turbulento  mar de trabajadores, dirigiendo personalmente el movimiento. Un  trabajador llamado Kalandadze, que fue herido en el brazo durante la refriega  de la multitud, fue llevado a casa por el propio camarada Stalin”.

El 12 de marzo, Stalin organizó un funeral revolucionario de los trabajadores asesinados el 9 de marzo. A pesar del reciente tiroteo, un gran número de trabajadores asistieron al mismo. Un volante escrito por Stalin y ampliamente distribuido tanto en Batum
como en otras ciudades estaba lleno de la pasión y fuego revolucionario: "¡Todo honor a ustedes que han dado sus vidas por la verdad! ¡Todo  honor a los pechos que les amamantaron! ¡Todo honor a ustedes, cuyas frentes están adornadas con las coronas
de los mártires, quienes con los labios pálidos y vacilantes inspiraron palabras  de  lucha en la hora de su muerte! ¡Todo honor a sus sombras  que se ciernen sobre nosotros y susurran en nuestros oídos, vengar nuestra muerte! “

Stalin vivía al principio en la casa de Maté Rusidze, y luego  se trasladó a la casa de un campesino de nombre Khashim Smyrba.

Stalin instaló una imprenta secreta en Batum en la  casa de Khashim Smyrba. Este campesino abjasiano era  un hombre sencillo que ni siquiera sabía leer, pero lo utilizó para  llevar los panfletos escritos e impresos por Stalin ocultos  en cestas de fruta. Cientos de trabajadores populares  y campesinos ayudaron a Stalin en sus actividades revolucionarias. La estrecha relación que siempre se mantuvo entre las masas y Stalin, era en sí misma una fuente de real fuerza.

El 5 de abril de 1902, durante una reunión del Grupo de líderes del partido, Stalin fue detenido por la policía zarista y consignado a la prisión de Batum. Pero ni en esta cárcel ni en  la Prisión de  Kutais, a la que fue trasladado, suspendió sus actividades revolucionarias. El gobierno zarista lo condenó bajo la acusación de ser el principal líder y maestro en el movimiento revolucionario de los trabajadores de Batum. Él  también fue condenado en el caso de la organización socialdemócrata de Tiflis.

En febrero de 1903, se celebró el primer congreso de la  Organización socialdemócrata del Cáucaso, en ese congreso el Comité Federal del Cáucaso del R.S.D.L.P. se creó.
Confinado detrás de las paredes de la prisión, Stalin fue elegido miembro del Comité  en ausencia.

El 9 de julio de 1903, la "decisión de Su Majestad Imperial" fue promulgada sentenciando a Stalin al exilio en Siberia Oriental durante tres años bajo vigilancia policial.

Antes de partir hacia el exilio, fue trasladado de nuevo a la cárcel de Batum, y fue sólo a finales de noviembre de 1903, que fue enviado a Siberia oriental, hasta el pueblo de
Novaya Uda, Distrito de Balagansk, en la provincia de Irkutsk.

En el momento de su primer exilio, Stalin ya era un destacado organizador y  líder de las masas. Se había convertido en el líder de los bolcheviques de la Transcaucasia, pero su enorme prestigio no se limita a la Transcaucasia. Uno de sus grandes servicios de este período fue la  formación, junto con Lado Ketsjoveli, Sasha Tsulukidze, Mija Tcskhakaya y un número de otros compañeros, de los primeros comités socialdemócratas iskrista, la publicación de la primera literatura ilegal y la organización de las primeras imprentas secretas en la Transcaucasia.

Otro de sus servicios en este periodo fue su lucha contra los legalistas, los "economistas" y los nacionalistas, una lucha que libró con tanto vigor y energía como Lenin.

Fue durante este exilio, en 1903, que Stalin y Lenin  tuvieron su primer encuentro por correspondencia. Recordando este período al frente de la reunión conmemorativa en memoria de Lenin en la Escuela Militar del Kremlin el 28 de enero de 1924, Stalin dijo:

"La primera vez que conocí a Lenin fue en 1903. Es cierto, no fue una relación personal; se sostuvo por correspondencia. Pero dejó en mí una impresión indeleble, que no me ha abandonado a lo largo de todo mi trabajo en el Partido. Yo estaba en el exilio en Siberia en ese momento. Mi conocimiento de las actividades revolucionarias de Lenin desde el fin de los noventa, y especialmente después de 1901, tras la aparición de Iskra, me convencieron de que teníamos en Lenin  un hombre de extraordinario calibre. Yo no lo considero como un mero líder del Partido, sino como su fundador real, porque sólo él entendía la esencia interior y las necesidades urgentes de nuestro Partido. Cuando lo comparaba con los otros líderes, siempre me pareció que estaba muy por encima de sus compañeros, Lenin no era sólo uno de los líderes, sino un líder del más alto rango: un águila de las montañas, quien no conoció el miedo en la lucha y quien con audacia llevó al Partido adelante a lo largo de los caminos inexplorados del movimiento revolucionario ruso. Esta profunda impresión se  apoderó de mí y me sentí impulsado a escribir sobre ello a un buen amigo mío quien vivía como exiliado político, en el extranjero, pidiéndole que me diera su opinión. Algún tiempo después, cuando ya estaba en el exilio en Siberia (esto fue a finales de 1903) recibí una entusiasta carta de mi amigo y una simple, pero profundamente expresiva carta de Lenin, a quien, al parecer, mi amigo le  había mostrado mi carta. La Nota de Lenin era relativamente corta, pero contenía una crítica audaz y valiente  del trabajo práctico de nuestro Partido y un muy claro y conciso relato de todo el plan de trabajo del Grupo en el futuro inmediato”. "Mi relación con Lenin data de esa  época." (Stalin a Lenin, Pequeña Biblioteca de Stalin, n º: 3.).

Un estudio cuidadoso de las actividades revolucionarias tempranas de Stalin muestra que desde finales de los años noventa estaba estrechamente entretejidas con las actividades del fundador de nuestro Partido, Lenin. Hubo muchas ocasiones en que Stalin tuvo que publicar consignas y encontrar soluciones a los problemas teóricos de manera independiente; y en todas sus actividades detectamos los mismos principios básicos, la misma línea de marxismo revolucionario que encontramos en Lenin. En este período preparatorio, en vísperas de la primera revolución rusa, Las actividades de Stalin en la Transcaucasia fueron totalmente dirigidas a garantizar la hegemonía de la clase obrera en la revolución venidera.

En la primavera de 1904 Stalin se escapó de su lugar de exilio en Irkutsk y regresó a Batum, pero fue  obligado muy rápido abandonar esa ciudad.

Uluslararası Finans Kapital OHAL’in Uzatılmasını Nasıl Değerlendiriyor?

Sorunun yanıtını vermeden önce, Lenin’in benzer bir durumu nasıl incelediğine göz atalım.

Lenin, 5 Nisan 1905 yılında Vperyod gazetesine yazdığı yazıda, Rusya’ya borç veren Fransız sermayesinin Rusya’nın Japonya’ya karşı savaşı kaybedeceğinin anlaşılması, Rusya içinde kitlelerin ayaklanması sonucunda endişelenip bu ülkeyye daha fazla borç vermeyi reddetmesini değerlendirir. “Bir taraftan sermayenin otokrasiye güveni artık kalmamış; diğer taraftan, sermaye devrimden korktuğu için Japonya’yla barış imzalaması ve Rus liberal burjuvazisiyle anlaşması yönünde otokrasiye baskı yapıyor.”

İlginç olan, Lenin’in burada söz konusu olanın sadece bir gazete haberinden ibaret olmadığını düşünmesi. Lenin’e göre, Avrupa burjuvazisi  “otokrasiye olan güvensizliğini, ona para vermedeki isteksizliğini” The Times gazetesi aracılığıyla ifade ediyor: “Bu bir beyan değil, bir uyarı. Bir şaka değil, bir ültimatom. Avrupa sermayesinin Rus otokrasisine verdiği bir ültimatom.”

Lenin’in değerlendirmelerini okumaya devam edelim:

“Bu finans dergisi Rus otokrasisine acı gerçekleri söyledikten sonra, bazı burjuva tesellileri de ekleyerek, hemen barış yapabilirsen ve liberallere bir takım önemsiz tavizler verirsen hiç süphesiz yine sana borç olarak milyonlar vermeye başlayacağız diyor.

Aslında uluslarası burjuvazinin Rusya’yı devrimden ve Çarlığı tam bir yıkımdan korumak için yaptığı bir spekülatif kumara şahit oluyoruz. Spekülatörler borç vermeyi reddederek Çar’a baskı yapıyorlar. Güçlerini, para torbalarının gücünü kullanıyorlar. Rusya’da ılımlı ve düzenli bir anayasal-burjuva (ya da sözde anayasal) rejim istiyorlar.”

Görüldüğü gibi 1905 yılında da uluslararası finans kapital hem verdiği borçları geri alabilmek hem de kendilerine bağımlı olan ülkedeki “kötü yönetim”in kitlelerin huzursuzluğun artmasını engellemek için bir taraftan bir finans gazetesi aracılığıyla mesaj veriyor, diğer taraftan kredi musluklarını kapatma tehdidinde bulunuyor.

Bu anlatılanları aklımızda tutarak asıl konumuza dönelim. Tayyip Erdoğan OHAL’in uzatılmasıyla ilgili olarak 29 Eylül tarihinde şu açıklamayı yaptı:

“Bu devletin, bu terör organlarının uzantılarından arındırılması için zamana ihtiyacı var. Biz şu anda zamanla yarışıyoruz. Mesele öylesine derin ve öylesine girift ki 3 aylık sürenin yeterli olmayacağı görülüyor. Bunun için dün yaptığımız Milli Güvenlik Kurulu toplantısında olağanüstü halin 3 ay daha uzatılması hükümete tavsiye edildi. Hükümetimiz de gerekli değerlendirmeleri yapacak, gerekli adımları atacaktır. ...'Bir yıl olağanüstü hal Türkiye için doğru değil, şu üç ayı bir daha uzatmayın ha'. Dur bakalım, sabırlı ol. Belki 12 ay da yetmeyecek.”

ABD’li finans tekellerinin sözcüsü Financial Times gazetesi, OHAL’in uzatılmasını bir zayıflık belirtisi olarak görüyor. 30 Eylül tarihinde bu gazetede şunları okuyoruz:

“Bu gelişmeler [OHAL’in uzatılması] hükümetin günlük faaliyetlerini yönetebilmek için bir ‘kriz moduna’ giderek daha bağımlı olduğunu gösteriyor. Olağanüstü halin Bay Erdoğan’a daha fazla yetki veriyor olmasına rağmen olağanüstü hale duyulan bu bağımlılık bir zayıflık hissini ele veriyor. Demek ki Bay Erdoğan fiili yetkilerini verirse kaybedeceklerinin kazanacaklarından daha fazla olacağını hesaplıyor.

Hem Moody’s hem de S & P adlı kredi derecelendirme kuruluşları yavaşlayan büyüme ve yüksek borçluluk seviyeleri dışında politik istikrarsızlık ve kurumsal güçteki erozyonu Türkiye’nin yatırım yapılabilir seviyeden çıkarılmasına gerekçe gösterdiler. .... Üçüncü büyük kredi değerlendirme kuruluşu Fitch önümüzdeki yılın başında Türkiye’nin kredi notu konusundaki kararını ilan edecek. Her üç kuruluştan da gelecek bir not düşüşü Türk varlıklarının satılmasına, bankaların borçlanma maliyetlerinin artmasına ve liranın değerinin düşmesine yol açacak.”

Türkiye’ye yatırım yapan finans tekelleri Türk devletinin durumu idare ediş biçiminden, gündelik işleri bile sürekli kriz çıkartarak yapmak zorunda kalmasından memnun değil, bunu tehlikeli buluyorlar.  

Kendi açılarından haksız da sayılmazlar. Türkiye ekonomisi ve siyaseti, eskisi gibi “tekin” değil.

Evet, henüz Türkiye ekonomisinde bir aşırı üretim krizinden söz edemiyoruz. Sanayi üretimi 2009 yılından 2015 yılına kadar sürekli arttı. Ama nasıl bir artış bu? İstikrarlı bir büyüme mi? Hayır değil. İnişli çıkışlı bir büyüme söz konusu. Ayrıca, büyüme oranları da küçülüyor. Bu durum - dünya ekonomisindeki sıkıntıların da etkisiyle - sonunda bir aşırı üretim kriziyle sonuçlanabilir. Böyle bir dönemde, kredi notunun düşmesiyle yabancı bankalardan daha maliyetli borç alınması ve doların değerinin artması, uluslararası sermayeye dolar cinsinden borçlu Türk burjuvazisinin pek işine gelen bir durum olmaz.

Erdoğan’ın “biz şu anda zamanla yarışıyoruz” sözü önemli. Gerçekten de, işçi sınıfına saldırının burjuva dilindeki ifadesi olan “yapısal reformlar” kapıda. Türk burjuvazi başka çıkış göremiyor.

The Economist Mısır'ı Değerlendiriyor

Lenin, The Economist dergisini "İngiliz finans kapitalin borazanı" olarak nitelemişti. Bu dergi 6 Ağustos sayısının önemli bir kısmını Mısır'a ayırmış ve oldukça ilginç değerlendirmelerde bulunuyor.

Öncelikle, derginin ülkedeki sorunları gayet güzel anlattığını belirtmemiz gerekiyor. Bu sorunların anlatıldığı bölümleri alıntılayalım:

“Arapların nüfusu özellikle hızlı artıyor. 2010 yılında nüfusun 15-24 yaşları arasındaki kesimi 357 milyonluk toplam nüfusun %20’sini oluştursa da, 2010 yılında sayıları 46 milyonu bulan bu genç kesim 2025 yılında 58 milyon kişiden olacak.

Rejim çökmüş durumda, Körfez devletlerinden gelen parayla (ve biraz da Amerika’dan gelen askeri yardımla) ancak ayakta duruyor. Milyarları bulan petrodolarlara rağmen, Mısır’ın bütçe ve cari açığı artıyor. Bütçe açığı milli gelirin yaklaşık %12’sini, cari açık ise %7’sini oluşturuyor. Bay Sisi milliyetçi pozlar verse de, elinde şapkası IMF’ye gidip 12 milyar dolarlık bir kurtarma paketi talebinde bulundu.

Gençlerin arasındaki işsizlik %40’ın üzerinde. Hükümet boş boş duran memurlarla dolup taşıyor. Mısır’ın katı, devletçi ekonomisi içinde özel sektör her yıl iş piyasasına katılan yeni işçi kitlelerine yeterli iş veremiyor. Başka yerde olsa, bu kadar çok genç nüfus ekonomik bir avantaj olarak görülürdü. Ama Arap dünyasında gençliğe, yok edilmesi gereken bir lanet olarak bakılıyor. Bugünlerde genç Araplar için ülkelerinde yoksulluk, göç ya da sıradışı durumlarda cihat gibi rezil seçeneklerden başka bir şey yok. Gerçekten de, Suriye gibi yerlerde en iyi para kazandıran işler arasında eline bir tüfek almak da var."

Görüldüğü gibi, sistemin gençliğe verebildiği hiçbir şey yok ve Mısır patlamaya hazır bir bomba. Derginin bu sorunları tespit etmesi çözüm arayışında olduğu anlamına gelmiyor. Tersine, derginin yazarları, bu sorunların savundukları kapitalist sistem içinde çözülemeyeceğini çok iyi anlıyorlar ve bu yüzden çözüm konusuna hiç kafa yormuyorlar. Yazarlar bu sorunları böylesine nesnel bir biçimde tespit ediyorlar çünkü bu sorunların "iyi yönetilmediğini" düşünüyorlar ve bu durumun bir tehlike oluşturduğunu görüyorlar. İşte bu yüzden Başkan Sisi'yi eleştiriyorlar:

"Bay Sisi işleri daha kötüye götürüyor. Mısır parası poundu korumakta ısrar ediyor, böylece enflasyonun ve açlık isyanlarının önüne geçiyor. Poundu güçlü tutarak, çoğu ithal edilen gıda maliyetlerini kontrol edebileceğini düşünüyor. Ama sermaye denetimleri dolar alınıp satılan kara borsanın ortaya çıkmasını engelleyemedi. Mısır poundu kara borsada üçte iki fiyatla satılıyor. Ayrıca bu denetimler yedek parça ve makine kıtlığına yol açtı. Bu da enflasyonu yükseltiyor (şu anda %14 ve artmakta). Bu durum sanayiye de zarar veriyor ve yatırımcıları kaçırıyor."

Ama belli ki, Sisi'ye henüz bir alternatif çıkaramadıkları için onun hemen yerinden edilmesini tavsiye etmiyorlar. Amaçları onu orta vadede değiştirmek:

"Mısır’ın stratejik önemi o kadar fazla ki dünyanın Bay Sisi’yle idare etmekten başka şansı yok. Ama Batı ona karşı pragmatizm, ikna ve baskıdan oluşan bir politika izlemeli. Mısır’a ihtiyacı olmayan ve bütçesini de aşan Amerikan F-16’ları ya da Fransız Mistral helikopter taşıyıcıları gibi pahalı silahları satmamalı.

Şu anda başka bir ayaklanma ya da hatta başka bir darbe ihtimalinden çok söz edilmiyor. 2011 yılında gafil avlanan gizli polis, yükselen muhalefetin kokusunu alma yeteneğini artırdı. Ama Mısır’daki demografik, ekonomik ve toplumsal baskılar büyük bir hızla artıyor. Bay Sisi sonsuz istikrar sağlayamaz. Mısır’ın siyasal sistemi yeniden ele alınmalı. Bay Sisi’nin 2018 yılındaki seçimlere aday olmayacağını açıklaması fena bir başlangıç olmaz."



Emperyalizm, tıpkı Mübarek döneminin sonunda olduğu gibi, bekçi köpeğinden pek memnun değil. Bu bekçi köpeğinin kaynayan devrimi engelleyemeyeceğini biliyor.

Patronlar OHAL'i Fırsata Çeviriyor

5 yıldızlı bir otelin Genel Müdürü duyuru panosuna astığı bildiride şunları söylüyor:

“İstirahatli personel hakkında, tüm departmanlara;

Bugüne kadar birçok defalar Personel İdari İşleri Müdürü, İnsan Kaynakları Müdürü ve departman müdürlerine ikazda bulunmama rağmen hala istirahatli, izinli veya tatilde olan personele telefonla ulaşılamamaktadır. Gerektiği halde istirahatli olan personelin evine kontrol gönderilecektir. Bu işleri Personel İdari İşler Müdürü ve İnsan Kaynakları Müdürü takip edecektir.

Tüm personel turizm sektöründe çalıştığını ve nasıl çalışacağını unutmamalıdır. İstirahatlerin yarısının bozuk düzenden dolayı keyfi alındığının farkında olmamıza rağmen her şeyi ile kanuni çalıştığımız için kanuni işlemlere hiçbir şey yapamamaktayız. Fakat her türlü kontrol hakkımızı kullanırız. Bu olaylar ile düzgün çalışan personelin hakları ihlal edilmektedir. Tüm müdürlerin dikkatine.

İstanbul Çınar Hotel Genel Müdürü Esen Çetingil”

Genel Müdür hızını alamamış, OHAL’den vazife çıkararak istirahat eden işçilerin nerede istirahat edeceğine karar verme, bunu denetleme yetkisini kendi kendine bahşetmiş. Turizm sektöründe örgütlenen işçi arkadaşlar, OHAL ilanından önce böyle bir tehdide otellerde patronların kolay kolay cesaret edemediğini söylüyor.

Devam edelim.

Elazığ’da AKSA Elektrik Arıza’da yürütülen toplu iş sözleşmesi sürecinde tıkanıklık yaşanıyor. İşçiler eylem yapmaya karar veriyorlar. 25 işçi gözaltına alınıyor. Polis işçilere şöyle diyor:

“Eylemi bitirmezseniz 30 gün gözaltı yaparız!” (OHAL ilanııyla gözaltı süresi 30 güne çıkarılmıştı.)

Adana’da aylardır maaşları ödenmediği için direnişte olan Ekoroma işçilerinin Mersin’e girişleri ve bildiri dağıtımları OHAL gerekçesiyle engelleniyor. İşçiler gözaltına alınmakla tehdit ediliyor.

OHAL’den faydalananlar sadece patronlar, genel müdürler ya da polis de değil. Sarı sendikalar da, OHAL sopasını işçiler üzerinde deniyor. Haksız yere işten atmalara karşı tepkilerini eylemle göstermek isteyen BEDAŞ işçilerine Türk-İş’e bağlı Tes-İş Sendikası: “OHAL sürecinde eylem yapmanın cezası 30 gün gözaltı süresi. 40 kişiden 10 kişi atılacak ama eylem yaparsanız bu sayı artabilir” diyerek, onları eylemden alıkoymaya çalışıyor.

Örnekler daha da çoğaltılabilir. Farklı sektörlerden işçi arkadaşlar son dönemde patronların büyük baskısı altında kaldıklarını anlatıyorlar.

Bu patronları, genel müdürleri, polisi, sarı sendikaları cesaretlendiren nedir?

2 Ağustos'ta "Cumhurbaşkanlığı Külliyesi"nde yapılan "Uluslararası Yatırımcılarla Yüksek Düzeyli Ekonomi Toplantısı"nda Tayyip Erdoğan'ın yaptığı konuşma bu konuda bize bazı önemli ipuçları verebilir:

“İlan ettiğimiz bu OHAL ile devletin işleyişini hızlandırmak, bunu hızlandırırken de devletin yeniden yapılanması sürecini başlattık.

TBMM'de bekleyen Ekonomik Reform Paketlerinin süratle yasalaştırılması konusunda arkadaşlarımız ile hemfikiriz. Darbe girişimi ile ilgili süreçler Kanun Hükmünde Kararnameler ile yürütüldüğü için meclis gündeminin tıkanması, Ekonomik Reform Paketlerinin ötelenmesi söz konusu değildir.”

İki gün sonra, yine “Cumhurbaşkanlığı Külliyesi”nde yapılan “Oda ve Borsa Başkanları ile İstişare Toplantısı”nda Tayyip Erdoğan şunları söylüyor:

“Kalkıp ‘devletin malı deniz yemeyen domuz, girdin mi içeri ölene kadar kal orada’... Böyle bir şey olmaz. Şimdi devleti bunlardan arındırma zamanıdır, tüm sektörleri arındırma zamanıdır. Bu yasal düzenleme Anayasa değişikliği gerektiriyor ve ben bu konuda muhalefet liderleriyle yaptığım görüşmede kendilerine söyledim.”

Bu konuşmalardan patronlar büyük cesaret alıyorlar. Memnuniyetlerini kurumsal yayınlarında da dile getiriyorlar. Türkiye İşveren Sendikaları Konfederasyonu (TİSK) tarafından hazırlanan Temmuz 2016 Ekonomi Bülteni’nde; “Küresel yatırımcılarla Hükümetimizin temasa geçerek güvence vermesi isabetli oldu, finansal piyasalardan önemli bir sermaye çıkışı yaşanmadı, çıkan da geri dönmeye başladı” yazıyor.

ABD finans kapitalinin sözcüsü Financial Times gazetesi 11 Ağustos 2016 tarihli sayısındaki haberinde Türkiye burjuvazisindeki panik havasını çok iyi yansıtıyor:

“Temmuz ayındaki darbe girişiminden sonra, Türk Bakanlar, yetkililer ve ticaret organları dünyanın en büyük on yedinci ekonomisinin iyi durumda olduğunu kanıtlamak için büyük çaba gösteriyor, yatırımcılarla görüşüyor, yabancı basına reklam veriyor ve güven artırıcı bir dizi önlem paketi açıklıyor.

Türkler, piyasaları ve yatırımcılara güven verme telaşı içindeler. Özellikle de, Moody’s Kredi Derecelendirme Kuruluşu’nun Türkiye’nin ulusal borcunu batık ilan edebileceği uyarısını yaptıktan sonra.

Moody’s, Fitch’le birlikte Türkiye’yi “yatırım yapılabilir” olarak gören tek kuruluş. Bu kuruluşların “yatırım yapılabilir” değerlendirmesi dünyanın en büyük fonlarının Türkiye’de kalmasını sağlıyor. Bu statünün kaybedilmesi, 10 milyar dolar civarında tahvilin otomatik olarak satılmasına yol açacak.

Analistler, böyle bir durumda, Türk ekonomisinin küresel şoklara çok açık hale geleceğini, borçlu Türk banka ve şirketlerin borçlanma masraflarının yükseleceğini ve büyümenin duracağını düşünüyor.”

Marx’ın şu satırlarını hatırlatmadan edemiyoruz:

“Kredi ücretli emeğin sermaye tarafından, proletaryanın burjuvazi tarafından, küçük burjuvazinin büyük burjuvazi tarafından sömürülmesinin geleneksel tarzda devam edeceğine olan güvene dayanır. Bu yüzden, doğası ne olursa olsun, proletaryanın her siyasi hamlesi, eğer bu hamle burjuvazinin doğrudan emri altında gerçekleşmiyorsa, bu güveni sarsar, krediyi zayıflatır” (Karl Marx, Burjuvazi ve Karşı Devrim, Marx-Engels Toplu Eserler, c. 8)

Görüldüğü gibi, Türkiye burjuvazisi durgunluktan, borçlarından sıyrılmak için siyasi krizi fırsata çevirmeye çalışıyor ve işçi sınıfına yönelik saldırılarını artırıyor.

Bütün bunlar göstermektedir ki burjuva yazar çizer takımının işçilere vaaz ettiği gibi “siyasetle ilgilenmemek”, yalnızca “kendi ekmek davasına” bakmak işçileri kurtarmıyor. Mevcut kavganın burjuvazinin kendi içindeki bir iktidar kavgası olduğu doğrudur. Ama bu tür “aile içi” kavgaların en ağır faturası herkesten çok işçilere ve emekçilere çıkarılmaktadır. Ancak işçiler olarak kendi bağımsız siyasal, sendikal vb. örgütlenmemizi gerçekleştirebilirsek ülke gündemini sürekli burjuvazinin kendi içindeki iki yüzlü iktidar ve menfaat kavgalarının işgal etmesine ve bizim taraf olmadığımız kavgaların faturasının hep bize çıkarılmasına bir son verebiliriz.

Çin Emperyalizminin Avrupa Çıkarması

“İngiliz ve Alman kapitalistlerinin dünya pazarındaki rekabeti her seferinde daha güçlü bir biçimde hissediliyor. İngiltere’nin eski üstünlüğü ve dünya piyasasındaki mutlak hakimiyeti artık tarih oldu. Almanya özellikle hızlı gelişen kapitalist ülkeler arasında yer alıyor ve Alman sanayisi giderek daha fazla bir biçimde yabancı pazarlarda kendilerine yer arıyorlar. Sömürge savaşları ve ticari çıkar çatışmaları kapitalist toplumdaki en başlıca savaş nedeni haline geldi” (Lenin, Alman ve İngiliz İşçilerin Barış Manifestosu, Toplu Eserler, c. 17, s. 208 - İspanyolca Baskı)

Lenin, kapitalizmin emperyalizm aşamasında savaşların kaçınılmazlığının iktisadi nedenlerini anlattığı bu satırları yaklaşık 100 yıl önce yazdı. Yüz yıl sonra, emperyalizm, daha vahşi bir biçimde, tüm çelişkileriyle ayakta. Bu yazıda, güncel bazı haberlerden yararlanarak, Lenin’in sözünü ettiği ve emperyalist savaşların temel nedeni olan “ticari çıkar çatışmaları”ndan güncel örnekler vermeye çalışacağız. Aşağıdaki yazıdaki veriler 10 Ağustos 2016 tarihli Financial Times gazetesinden alınmıştır.

Görüleceği gibi, aktörler değişse de, emperyalizm “bildiğimiz” emperyalizm ve şüphesiz yeni savaşlara gebe.

*

Almanya, yüksek mühendislik ve teknoloji alanlarında güçlenmeye çalışan Çin’in en fazla sermaye ihracı yaptığı ülkelerden biri haline geldi. Almanya, bunu ülkenin stratejik sektörlerine bir tehdit olarak görüyor.

Almanya’nın en çok patent alan mühendislik firmalarından, sanayi robotları üretimiyle ünlü Kuka firması Çinli şirket Midea  tarafından 4.5 milyar dolara satın alındı. Midea, artık bu şirketin hisselerinin %94.55’ini elinde tutuyor. Bu Çin’in Almanya’da satın aldığı en büyük şirket.

Ülkenin en önemli mühendislik firmalarından birinin Çin tarafından satın alınması Almanya’da büyük bir endişe yarattı. Üst düzey Alman burjuva politikacılarının endişelenmelerinin nedeni  “4. Sanayi Devrimi” dedikleri (bilişim teknolojisi ve sanayinin birliğini ifade etmeye çalışıyorlar) son teknolojik dönüşümlerin merkezinde yer alan bir firma olması. Şirket, otomotiv ve uçak üretiminde kullanılan robotların üretiminin yanısıra “buluttan” veri alıp nesnelerin birbiriyle iletişime geçmesini sağlayan daha “akıllı” sistemlerde de uzmanlaşmıştı.  

Financial Times’da çıkan habere göre Almanya Başbakanı Merkel de, Kuka’nın satılmasından duyduğu rahatsızlığı dile getirmiş.

Kuka şirketinin alınması aslında bardağı taşıran son damla. Almanya, bu satın almadan önce de Çin’in en fazla sermaye ihracı yaptığı ülkelerden biri haline gelmek üzereydi. Çin, sadece bu yılın ilk yarısında Almanya’da 10.8 milyar dolarlık yatırım yaptı ve 37 Alman şirketini satın aldı. Bu yıl yapılan sermaye ihracı geçmişte yapılan tüm yatırımların toplamından fazla. 2015 yılında Çinli şirketler 35 Alman firmasını satın almıştı.

Almanya’ya yapılan dış yatırımların (sermaye ihracının) yüzde 40’ı Çin’den geliyor.

Çin Almanya’dan rastgele şirket satın almıyor. Satın alınan şirketler yüksek teknolojili sektörlerde yer alıyor. Örneğin 400 milyon dolara satın alınan Osram aydınlatma sektöründe önemli bir Alman firmasıydı. Aynı şekilde, atık yönetimi şirketi EEW ya da neredeyse bir milyar dolara satın alınan Alman makine üreticisi KraussMaffei Group da son derece önemli firmalar.  

Çinli firmalar,ağır sanayi dışında ilaç ve biyoteknoloji sektörlerinden de önemli Alman firmalarını satın alıyor.

Emperyalist Çin’in diğer emperyalist ülkeleri endişelendiren yatırımları sadece Almanya’yla sınırlı değil. Geçen ay İngiltere Başbakanı Theresa May, Çin tarafından yapılan 18 milyar dolar değerindeki nükleer santralin yapımını son anda durdurdu. Kaygılar benzer: bir kriz anında Çin santralin işletimini durdurma tehdidinde bulunabilir.

Benzer bir kaygıyı duyan ABD devleti bir aydınlatma fabrikasını Çin’e satmak isteyen Philips’e engel oldu.

Çin’in ChemChina adlı kimya şirketinin 44 milyar dolar karşılığında İsviçreli kimya devi Sygenta’yı satın alması da devlet engeliyle karşılaşabilir.

Görüldüğü gibi, işlerine geldiği zaman “sermayenin önündeki tüm engellerin kaldırılması”nı savunan emperyalist ülkeler konu başka emperyalist ülkelerin sermayelerinin önemli sektörlere girmesi söz konusu olduğunda bu söylemi unutup korumacı bir tutum alabiliyorlar.

Sonuç olarak Çin emperyalizmi kararlı. Karların yüksek olduğu yüksek teknoloji sektörüne girmek istiyorlar. Bunu yapabilmek için, Çinli şirketlerin (grevler sayesinde atan işçi ücretlerinin artmasının da etkisiyle) sermayelerinin organik bileşimini yükseltmeleri gerekiyor. Şu anda Çin’de 10 bin işçiye 36 robot düşüyor. Bu rakam Avrupa’da 85, Kuzey Amerika’da 79. Çin, 2020 yılında 10 bin işçiye 150 robot düşmesini hedeflediğini açıkladı. Bu yüzden Çin, robot pazarının en fazla gelişeceği yerlerden biri. Alman burjuva politikacılar, Çinli bir şirketle ortak girişim halinde robot üretimini Çin’de yapıp asıl teknolojinin Almanya’da kalması için uğraştılar. Ama Alman yatırımcıların sermayelerinin gücü buna yetmedi. Bu emperyalist mücadele artarak devam edecek.

 

 

Koç Holding'le İlgili Kısa Bir Not

Koç Holding, 2006 yılında 392 milyon 176 bin dolar kar açıkladı. Bu rakam, 2015 yılında 1 milyar 311 milyon 764 bin dolara çıktı. Başka deyişle Koç Holding, son 10 yılda karlarını üçe katladı. Koç Holding'in 2006 yılında 88 bin 248 çalışanı vardı. Bu rakam 2015'te 91 bin 522 kişiye çıktı. Demek ki, neredeyse aynı sayıda işçi, üç kat fazla üretiyor. Bu tekelin (dünyada ilk 500 tekel arasına giren tek Türk şirketi - 421. sırada) görece artı-değer sömürüsüyle büyüdüğünü söyleyebiliriz.

Durgunluk Uzadıkça Tekeller Saldırıyor, İşçi Sınıfını Mücadeleye Zorluyor

Bölgeler arasında önemli farklılar olsa da, bir bütün olarak kapitalist dünya ekonomisinin 2008 yılında girdiği aşırı üretimden çıktığını söyleyebiliriz. Buna karşılık, çevrim konjonktürü, kriz sonrası inişli çıkışlı durgunluk evresinden yükseliş evresine geçemedi.

Genellikle ortalama karın üzerinde kar eden ve tekelci konumları nedeniyle diğer firmalara karşı önemli avantajlara sahip olan dünyanın en büyük 500 tekelinin karlılık durumuna baktığımızda bu durgunluk açıkça görülüyor. Bu firmaların gelirlerinde 2010 yılından bu yana bir gerileme olmamıştı. Ama 2014’te 31.2 trilyon dolar olan bu gelirler, 2015’te 27.6 trilyon dolara düştü. Başka deyişle, bu firmaların gelirleri %11.5 oranında azaldı. Azımsanmayacak bir düşüş. Bu süper tekeller bu haldeyse, daha küçük tekellerin, hele orta ölçekli ve küçük firmaların durumunu tahmin etmek hiç zor değil.

Karlardaki bu düşüş, süper tekeller arasındaki rekabeti artırdı. Her tekel kendi devletinin arkasında mevzileniyor. Emperyalist ülkelerin merkez bankaları bu süper tekellerin hizmetinde, ürünleri ucuzlasın diye sabah akşam para basıyorlar.

Bu kızışan rekabet emperyalist ülkeler arasındaki siyasi ve askeri alanda kızışan rekabetin ekonomik temelini oluşturmaktadır.

Uzayan durgunluk, tekelci kapitalist devletlerin korumacı önlemlerinin artmasına yol açıyor. İngiltere, AB’den ayrıldı. Çin, iç piyasada açıkça Çinli firmaları koruyan önlemler alıyor. (Örneğin, Çin piyasasına girmek için en çok çaba sarf eden firmalardan Uber, yakın zamanda teslim bayrağını çekerek hisselerinin çoğunluğunu yerli bir firmaya satmak zorunda kaldı.) Fortune dergisi “Asya, Orta Doğu ve Afrika’da ticaret ve yatırımın önündeki engellerin arttığını” belirtiyor.

Rekabet öylesine kıyasıya ki, ekonomik göstergelerdeki herhangi bir değişim belirli ülke tekellerine yararken, diğerlerine darbe indiriyor. Örneğin, ABD dolarının değerinin son iki yılda %20 oranında artması söz gelimi Alman tekellerine büyük kazanç sağlarken, ABD’li tekellerin hanesine zarar olarak yazılıyor. Neden? Çünkü yüksek dolar ABD’li firmaların ürünlerinin daha yüksek fiyata satılmasına yol açıyor. Ayrıca, ABD’li firmaların kasasına daha az dolar giriyor. Örnek vermek gerekirse, ABD’li bir tekelin Avrupa’ya yaptığı 1 milyar Euroluk satışın değeri 2014 yılında 1.3 milyar dolardı. Ama dolar yükselince, bu değer 2015 yılında 1.1 milyar dolara düştü.

Buna karşılık bir Alman tekelini ele alalım. Örneğin BMW, ABD’ye sattığı otomobillerden 2014 yılında 13.7 milyar dolar Euro elde etmiş. Ama 2015 yılında dolardaki yükseliş sayesinde gelirini 18.2 milyar dolara çıkarıyor. Yüzde 33 gibi büyük bir artış.

Ayrıca, dolardaki yükseliş sayesinde Avrupa firmaları ABD pazarında daha ucuza teklif verebiliyorlar. Bu da ABD’li iç piyasada da pay kaybetmeleri anlamına geliyor.

Bu durum ABD’li tekellerin birleşmelerine (yani daha küçük tekellerin daha büyük tekeller tarafından yutulması sonucunda sermaye merkezileşmesi ve yoğunlaşmasının artmasına), teknolojiyi geliştirmesine ve işçi çıkarmasına yol açacak. Yukarıda sözü edilen korumacı eğilimlerin güçleneceğine de şüphe yok.  

Bütün bunların, tüm dünyada, tüm ülkelerdeki emek - sermaye çelişkisini artıracağına hiç şüphe yoktur. Tekeller, rakip tekeller karşısında rekabet avantajına sahip olmak için her ülkede işçi sınıfına yönelik saldırılarını artırıyorlar ve artırmak zorundalar. İşçi sınıfı tüm dünyada daha büyük sömürü ve daha kötü yaşam koşulları dayatmasına karşı iki seçenekle karşı karşıya kalacaktır. Ya kendisini sermayenin “insafına” terk edecek, sefalet içinde daha derinlere batacak ya da mücadele edecektir. Koşullar işçi sınıfının tüm dünyada mücadeleye zorlamaktadır.

Bütün bunların, hammaddelere, ucuz emek gücüne ulaşmayı amaçlayan emperyalistler arası mücadeleyi artıracağına hiç şüphe yoktur.

Bütün bunların, başlıca emperyalist ülkelerle sömürge ve yarı-sömürgeler arasındaki mücadeleyi artıracağı, ezilen halkları emperyalizme karşı mücadeleye sevk edeceği de kesindir.

Türkiye’de de, dünyadaki sürece paralel, baskı ve mücadeleye zemin hazırlayan bir ekonomik süreç yaşanmaktadır.

Dünyadaki en büyük ilk beş yüz tekel listesinde sadece bir firması (Koç Holding - 2015’te 421. sırada) bulunan Türkiye’deki tekellerin durumunda da, 2015 yılı ve 2016 başında genel bir kötüleşme görülmektedir. “Capital” dergisinin araştırmasına göre, 2010-2014 arasında hiç küçülme yaşamayan Türkiye’nin en büyük 500 şirketi 2015 yılında yüzde 0.3 oranında küçüldü ve bunların karları %8.3 oranında azaldı.  

Türkiye’deki tekellerin son on yılda katettikleri büyümeyi görmek için şu rakamlara bakmak yeterli olacaktır: Bundan on yıl önce ilk 500 şirket arasına girebilmek için gereken minimum ciro yılda 48 milyon dolardı. Bu rakam günümüzde 141 milyon dolar yani yaklaşık üç kat artış söz konusu. Ayrıca, bu şirketlerin ait oldukları sektörlere bakarsak, enerji ve otomotiv gibi yüksek teknoloji isteyen sektörlerin çoğunlukta olduğunu, buna karşılık tekstil gibi düşük teknoloji gerektiren sektörlerin ise %3 gibi bir oranı oluşturduğunu görürüz. Buna ek olarak, zirvedeki 100 şirket ilk 500 şirketin gelirinin %64’üne sahipken, sıralamada 400-500’üncü şirketler arasındaki 100 şirket arasındaki şirketler ancak %5’lik bir paya sahipler.

Toparlarsak, ortalama karın üzerinde kar eden, organik bileşimi yüksek sermayeye sahip firmalar olan Türkiye’deki tekel ve holdingler 2015-2016 yıllarındaki kayıplarını telafi etmek için yoğun bir saldırıya geçmiştir ve bu saldırısını devam ettirecektir. Tekellerin ekonomik çıkarları işçi sınıfına daha fazla saldırmasını gerektirmektedir. Bu saldırılar da kaçınılmaz olarak işçi sınıfını harekete geçirecektir.